Wanneer is een cv-ketel aan vervanging toe?

Een cv-ketel gaat gemiddeld vijftien tot achttien jaar mee. Daarboven is het zelden het toestel dat opgeeft, maar de leverbaarheid van onderdelen. Een driewegklep voor een ketel uit 2007 is soms nog te krijgen, soms alleen tweedehands en soms helemaal niet meer, en dan staat u met een technisch repareerbaar toestel dat niet te repareren is. De vuistregel is daarom eenvoudig: onder de twaalf jaar repareren, boven de achttien vervangen, en in de jaren daartussen beslist het bedrag van de reparatie. In deze regio komt daar een tweede vraag bij, want in Utrecht, Nieuwegein, Houten en Culemborg ligt een warmtenet, en een nieuwe ketel moet vijftien jaar mee.

Begin bij het bouwjaar, niet bij de klacht

Op het typeplaatje achter de mantel of op de zijkant staat een bouwjaar of een productiecode. Is dat niet meer leesbaar, dan zeggen de staat van de koperen leidingen en de kleur van het isolatiemateriaal vaak genoeg. Zonder dat getal is elk gesprek over repareren of vervangen een gevoelskwestie.

Drie onderdelen bepalen wanneer een toestel economisch op is: de warmtewisselaar, de ventilator en het gasblok. Gaat er na jaar vijftien een van die drie stuk, dan kost vervangen al gauw een derde van een nieuw toestel, terwijl de andere twee precies even lang hebben gedraaid.

In de groeikernen speelt daar iets bij. Vleuten is met 83 procent eengezinswoningen en 71 procent koop in een paar bouwstromen neergezet, IJsselstein met 69 en 64 procent grotendeels ook. Hele straten hebben dezelfde ketel op dezelfde plek van dezelfde leeftijd. Hoort u bij drie buren dat het toestel eruit ging, dan is dat geen toeval maar een leeftijdscohort.

Het bedrag van de reparatie tegen de leeftijd

De richtprijzen voor reparatie zijn inclusief montage en exclusief btw: een sifon 149 tot 194 euro, een ionisatie- of ontstekingspen 154 tot 214 euro, een expansievat vanaf 199 euro, een overstortventiel 194 tot 259 euro, een driewegklep of servomotor 259 tot 399 euro, een pomp 299 tot 459 euro en een gasblok 384 tot 614 euro.

De eerste drie posten zijn onderhoudswerk dat op elke leeftijd loont. De laatste drie zijn beslismomenten. Een gasblok van 614 euro in een toestel van zestien jaar is geld dat u niet terugziet. Let ook op de opeenstapeling: twee reparaties in twee jaar bij hetzelfde toestel zegt meer dan de hoogte van elke rekening apart.

Wat vervangen kost en wat u ervoor terugkrijgt

Een cv-ketel vervangen begint bij 1.814 euro exclusief btw per project, inclusief standaardmontage en het afvoeren van de oude ketel. Standaardmontage betekent: hetzelfde toestel op dezelfde plek, met dezelfde aansluitmaten en dezelfde rookgasafvoer. Verhuist de ketel naar een andere wand of moet de afvoer mee, dan komt daar werk bij en hoort u dat in de opname.

De winst zit in twee dingen. Een nieuw toestel moduleert dieper terug, wat in een goed geisoleerde woning met een kleine warmtevraag meer scheelt dan het rendement op papier belooft. En u koopt rust: geen zoektocht meer naar onderdelen uit een serie die niet meer gemaakt wordt.

Speelt de afvoer mee, dan telt de locatie. In de Utrechtse binnenstad, beschermd stadsgezicht, kan voor een nieuwe uitmonding in een gevel of een dakvlak een omgevingsvergunning nodig zijn. Kijk dat na via het Omgevingsloket voordat er een datum wordt afgesproken.

De vraag die hier extra telt: komt er een net aan

Het warmtenet van Utrecht en Nieuwegein is het oudste van Eneco en bestaat sinds 1923. Het levert warmte aan ongeveer 61.000 gebouwen, vooral woningen, in Utrecht Centrum en Oost, Overvecht, Zuilen, Kanaleneiland, Leidsche Rijn, Nieuwegein-Noord en Nieuwegein-Zuid. De warmte komt van de centrales Lage Weide en Merwedekanaal, de BioWarmte Installatie op Lage Weide uit 2019 en een warmtepomp op de rioolwaterzuivering.

Woont u in of tegen zo'n gebied aan, informeer dan bij de gemeente of de warmteleverancier wat er voor uw adres op de planning staat. Weet u dat er binnen een paar jaar iets verandert, dan kan een reparatie die drie winters overbrugt verstandiger zijn dan een toestel dat vijftien jaar mee moet.

Andersom geldt het net zo hard. In Zeist, Woerden, IJsselstein, Baarn, Driebergen-Rijsenburg, Bilthoven, Maarssen, De Bilt en Breukelen zit nul procent van de woningen op stadsverwarming. Daar speelt deze vraag niet en telt alleen de som van leeftijd tegen reparatiebedrag.

De rekensom in vijf minuten

Leg drie getallen naast elkaar: de leeftijd van het toestel, het bedrag van de reparatie en het aantal storingen van de afgelopen drie jaar. Jonger dan twaalf en een reparatie onder een kwart van een nieuw toestel: repareren. Ouder dan achttien: vervangen, ook als de reparatie meevalt.

Tussen die grenzen beslist het derde getal. Nul storingen en één reparatie van 200 euro bij een ketel van veertien: repareren. Derde storing in drie jaar bij een toestel van zestien: vervangen, want het volgende telefoontje komt op een ochtend dat het min vier is en de agenda vol staat.

Wat er bij vervanging meteen mee moet

Een nieuw toestel op een installatie die nooit is doorgerekend, levert minder op dan het kan. Dat geldt vooral op de Heuvelrug, waar Bilthoven op 1.120 kubieke meter gas per woning per jaar zit, Baarn op 994 en Driebergen-Rijsenburg op 960. In zulke huizen zit het probleem meestal niet in het vermogen van de ketel maar in de verdeling over lange leidinglopen.

Waterzijdig inregelen begint bij 329 euro exclusief btw per woning. Het moment van vervangen is het handigste moment om dat te laten doen, want de installatie ligt dan toch open en de aanvoertemperatuur wordt op dat moment opnieuw ingesteld. Een groter toestel kopen om een koude zolder op te lossen is bijna altijd het verkeerde antwoord op de juiste klacht.

Kort samengevat

• Reken op vijftien tot achttien jaar; daarboven wordt leverbaarheid van onderdelen het probleem.
• Onder de twaalf jaar repareren, boven de achttien vervangen, daartussen beslist het bedrag.
• Vervangen begint bij 1.814 euro exclusief btw, inclusief standaardmontage en afvoer van het oude toestel.
• In Vleuten en IJsselstein zijn hele straten in één bouwstroom gezet, dus buren lopen tegen hetzelfde aan.
• Ligt er een warmtenet in de buurt, vraag dan na wat er voor uw adres gepland staat.
• Laat bij vervanging meteen inregelen, vanaf 329 euro exclusief btw per woning.

Vraag bij elke storing naar het bouwjaar en naar de meetwaarden, ook als u die dag alleen maar warm water wilt. Met die twee gegevens erbij is de keuze tussen repareren en vervangen zelden nog een kwestie van gevoel. En hoort u dat er in uw buurt iets met het warmtenet gaat gebeuren, zeg dat er dan bij, want dat verandert de som.